Γιάννης Κουτσούκος

Αύγουστος 10, 2017

Δύο Θύματα και δύο τραυματίες από τις γερμανικές εκκαθαρίσεις στην περιοχή Αγίου Βασιλείου Κορινθίας την άνοιξη του 1944

Το κείμενο αυτό είναι από το βιβλίο του Γιάννη Κουτσούκου «Κατοχή και εμφύλιος στον Άγιο Βασίλειο Κορινθίας.

 

Σε μπλόκο που έκαναν οι Γερμανοί για στρατιωτικές εκκαθαρίσεις και συλλήψεις των ανταρτών σκοτώθηκαν δύο κάτοικοι του Αγίου Βασιλείου, ο Τσουτσουβής και ο Γιάννης Κουτσοσταμάτης (ή Σταμάτης, τσαγκάρης). Επίσης τραυματίστηκαν άλλοι δύο, ο Χρήστος Παπαιωάννου ή Γκουβέλος (μετέπειτα γραμματέας της κοινότητος Αγίου Βασιλείου ) και ο δάσκαλος του Χωριού Γιαννάκης, ο οποίος δεν είχε καταγωγή από τον Άγιο Βασίλειο.

Σε μαγνητοφωνημένη συνέντευξη ο Γιάννης Μαρμαράς διηγείται τα πιο κάτω.

«Είχανε κάνει μπλόκο οι Γερμανοί σε όλο το χωριό με την διαταγή, μόλις κτυπήσει η καμπάνα στις επτά η ώρα δεν θα βγει κανένας έξω για να κινηθεί. Οι Τσουτσουβής, Κουτσοσταμάτης, Παπαιωάννου και ο  δάσκαλος του χωριού  Γιαννάκης πήρανε τον δρόμο για τις Κλένιες και κρύφτηκαν σε μία σπηλιά του Ραντίτσα μέσα σε μια ρεματιά κοντά στα σύνορα Αγίου Βασιλείου και Κλένιες. Είχαν κάνει το λάθος να πάρουν μαζί τους και τα σκυλιά. Όταν φθάσανε τα γερμανικά μπλόκα τα σκυλιά βγήκαν έξω και τους πρόδωσαν. Οι Γερμανοί ρίξανε μια χειροβομβίδα στην σπηλιά και σκοτώσανε τους δύο (Τσουτσουβή και Κουτσοσταμάτη) και τραυματίσανε τους άλλους δύο (Γιαννάκη  και Παπαιωάννου). Θυμάμαι την περίπτωση, όπου ήμουνα στην βρύση Σάβυζα, κοντά στου Μπάσπαρου τα αλώνια (εκεί που είναι σήμερα οι μυγδαλιές  του Ριζόγιαννη, που  ήταν τότε κουτσουκέικο), και τους φέρνανε τους σκοτωμένους με μουλάρια. Είχανε βάλλει δυο κοφίνια δεξιά κα αριστερά στο μουλάρι και είχαν τους σκοτωμένους βάλλει πάνω στο σαμάρι και στα κοφίνια. Θυμάμαι τις αρβύλες τους που πήγαιναν από εδώ και από εκεί. Αυτά τα είχα δει με τα μάτια μου. »

Οι εκκαθαριστικές επιχειρήσεις των Γερμανών στην ανατολική Κορινθία προσδιορίζονται ότι έγιναν την άνοιξη του 1944.[1] Σε αυτή την εποχή πρέπει να εντάσσεται και το πιο πάνω περιστατικό στη σπηλιά του Ραντίτσα. Τότε ο  ΕΛΑΣ κτύπησε με ενέδρα τις εφοδιοπομπές και τα τραίνα των Γερμανών σε διάφορα σημεία της Αργολιδοκορινθίας, όπως και την αμαξοστοιχία κοντά στο Χιλιομόδι. Στις 20 Μαίου 1944 ξεκίνησαν τρεις γερμανικές φάλαγγες για αντίποινα των ανταρτών και όργωσαν όλη την Αργολιδοκορινθία. Η  Διαταγές  των  Γερμανών ήσαν σαφέστατες. Όποιος άνδρας βρισκόταν στο βουνό μπορούσε να θεωρηθεί αντάρτης και να πυροβοληθεί επί τόπου.

Οι Γερμανοί όσους άνδρες βρήκαν στα πρώτα χωριά τους πήραν μαζί τους ως ομήρους ή  για αγγαρείες. Για τον λόγο αυτό πολλοί άνδρες έφυγαν για τα βουνά. Ο  Πατέρας μου βρισκόταν τότε στην Αγία Τριάδα Στεφανίου με άλλους άνδρες που είχαν βγει στο Βουνό. Από τις προφορικές διηγήσεις του θυμάμαι και αναφέρω αυτολεξεί τα εξής:

«Εκεί που καθόμαστε στους τοίχους σε κάτι χαλάσματα και συζητούσαμε βλέπω απέναντι στην κορυφή του Βουνού Δαφνιά έναν στρατιώτη να γονατίζει και να σημαδεύει επάνω μου. Εγώ ήμουν εκτεθειμένος στην θέα του σκοπευτή. Τους άλλους τους κάλυπτε ο τοίχος του κτίσματος. Σκέφθηκα προς στιγμή να κρυφτώ και εγώ πίσω από τον τοίχο. Αλλά δεν το έκανα αμέσως για να μην με περάσουν οι άλλοι για δειλό. Αυτόματα όμως με μία αυθόρμητη  αντανακλαστική κίνηση χωρίς καλά- καλά να το συνειδητοποιήσω μετακόμισα και καλύφθηκα και εγώ πίσω από τον τοίχο. Δεν πέρασαν λίγα δευτερόλεπτα και εκεί που ήμουν πρώτα έσκασαν οι σφαίρες από τις ριπές πυροβόλου όπλου. Είχα χωρίς να το καταλάβω καλά- καλά με την τελευταία αυθόρμητη κίνηση μου γλυτώσει από την εκτέλεση και τον θάνατο. Μαζί μας ήταν και ο Βασίλης Πα…….ους ή Λολο….της και αυτός από τον Άγιο Βασίλειο. Αυτός τα είχε καλά και με τους αντάρτες και με τους γερμανοτσολιάδες. Είχε δύο ταυτότητες. Μόλις κατάλαβε ότι πλησίαζαν οι Γερμανοί, έτρεξε γρήγορα και πέταξε την κουμουνιστική του ταυτότητα σε μια πατουλιά από σκίνα για να την κρύψει και να μην την βρούνε οι γερμανοί και μας εκτελέσουν όλους. Εγώ φοβήθηκα μήπως τον είδαν οι Γερμανοί και πάνε και ψάξουνε στα σκίνα και μας καθαρίσουν και μας μαζί με αυτόν.

Εκεί ήσαν ένα κοπάδι πρόβατα, τα οποία δεν ήσαν δικά μου. Πήρα ένα ραβδί και άρχισα να τα φυλάω. Όταν ήλθαν οι Γερμανοί και οι Ιταλοί  εμένα με πλησίασε ένας ιταλός αξιωματικός και με ρώτησε, αν είμαι «παρτιζάν». Του είπα όχι και του έδειξα τα πρόβατα. Επειδή μου φάνηκε δύσπιστος, του έδειξα μετά αμέσως τις παλάμες των χεριών μου, που ήσαν γεμάτες μαύρες καρούλες (πετάλες ή φουσκάλες) από τις πολλές χειρονακτικές δουλειές, που έκανα κείνη την εποχή με το ξινάρι για  τα περιβόλια που είχαμε. Πείσθηκε ότι δεν ήμουν αντάρτης. Με πήρε όμηρο και με διέταξε να πάρω το καπίστρι από το άλογό του και να πηγαίνω εγώ πεζός μπροστά και αυτός επάνω στο άλογο.  Σε λίγο η στρατιωτική Φάλαγγα κατέβηκε από το βουνό και πήρε τον κοινοτικό δρόμο από Αγιοβασίλη για τις Κλένιες. Ότι φαινόταν  ύποπτο το  πυροβολούσαν αμέσως. Όταν φθάσαμε   κοντά σε μια ρεματιά, φάνηκαν κάτι σκυλιά που είχαν βγει από την σπηλιά του Ραντίτσα. Εκεί είχαν ρίξει οι Γερμανοί χειροβομβίδες μέσα στη σπηλιά και  είχαν σκοτώσει δύο Αγιοβασιλιώτες, τον Τσουτσουβή και τον Κουτσοσταμάτη και είχαν τραυματίσει και δύο πολύ γνωστούς μου. Τον δάσκαλο του χωριού  Γιαννάκη και τον Χρήστο τον Γκουβέλο (Παπαϊωάννου). Τους νόμισαν για αντάρτες και τους έριξαν χειροβομβίδα. Τα σκυλιά τους πρόδωσαν. Όταν είδα τον δάσκαλο τον Γιαννάκη να βογγάει από τον πόνο άφησα το καπίστρι από το άλογο του αξιωματικού Ιταλού και χωρίς να τον ρωτήσω με πολύ προσοχή πήγα και έδεσα τις πληγές του Δάσκαλου με το πουκάμισο μου για να σταματήσει να τρέχει το αίμα. Η στρατιωτική φάλαγγα είχε επιτάξει και πολλά άλογα, μουλάρια και γαϊδούρια και τα είχε κοντά της. Με δική μου πρωτοβουλία πήρα ένα γαϊδουράκι που ήταν εκεί σταματημένο και ανέβασα τον δάσκαλο Γιαννάκη στο σαμάρι. Κοίταξα τον ιταλό αξιωματικό και του έκανα νόημα ότι έπρεπε να γυρίσω πίσω και να τον πάω στον Άγιο Βασίλη. Αυτός δεν αντέδρασε στα νοήματα μου και εγώ θέλοντας να βοηθήσω και  τον δάσκαλο του χωριού μας τόλμησα και ξεκίνησα να τον μεταφέρω πάνω στο γαϊδουράκι στο χωριό μας. Θυμάμαι ότι στο δρόμο πονούσε πολύ, βόγκαγε συνέχεια από τους πόνους και στην αρχή έτρεχε και το αίμα του στο χώμα. Μετά όμως λιγόστεψε. Όταν φθάσαμε στον Αγιοβασίλη τον περιποιηθήκαμε όσο ήταν δυνατόν.

Όταν πήγα στο σπίτι τους διηγήθηκα την ιστορία. Η γυναίκα μου Φώτο, που ήταν από πολύ πιστή οικογένεια του Γιάνκου Παπανδρέου,   μου είπε ότι είχε βάλλει τα παιδία και η ίδια και έκαναν μετάνοιες μπροστά στο εικονοστάσιο για να γλυτώσω από την εκτέλεση. Το σπουδαίο είναι ότι και την ώρα που πυροβολήθηκα στην Αγία Τριάδα  Στεφανίου τα τέσσερα παιδιά μου μαζί με την μητέρα τους έκαναν συνέχεια μετάνοιες και προσευχές για να γλυτώσω εγώ από  την εκτέλεση»

Ο γράφων το παρόν πόνημα ήταν τότε περίπου τριών ετών. Μου έχει μείνει θαμπά ακόμη στη μνήμη μου η σκηνή που κάναμε μετάνοιες και προσευχές μπροστά στο εικονοστάσι για να σώσουμε τον πατέρα μας. Η αδελφή μου Αγγελική (12 ετών), ο αδελφός μου Ντίνος ( 8 ετών), η αδελφή μου Βάσω (6 ετών) , εγώ, και η Μητέρα μου.

Πολλά χρόνια αργότερα επισκέφτηκα μαζί με τον Πατέρα μου τον δάσκαλο Γιαννάκη. Ήταν τότε διευθυντής στο δημοτικό σχολείο Παγκρατίου επί της οδού Πρατίνου. Κούτσαινε πάρα πολύ από τον τραυματισμό και εκεί άκουσα πάλι όλη την ιστορία του τραυματισμού του από την αρχή.

[1] Μπουγάς Ιωάννης,  Αθώων αίμα, εκδόσεις Πελασγός, 2016, β τόμος, σελ. 256.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΟΥΤΣΟΥΚΟΣ

 

 

Αύγουστος 9, 2017

Τα γυναικόπαιδα του Αγίου Βασιλείου καταφεύγουν τον Απρίλιο του 1941 στο σπήλαιο της Χούνης  για να γλιτώσουν από τους βομβαρδισμούς των γερμανικών αεροπλάνων τύπου Στούκας.

ΤΟ ΠΙΟ ΚΑΤΩ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΚΟΥΤΣΟΥΚΟΥ: ΚΑΤΟΧΗ ΚΑΙ ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΏΤΕΡΑ ΣΤΟΝ ΝΟΜΟ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ.

Στις 6 Απριλίου του 1941 γίνεται η εισβολή των Γερμανών στην Ελλάδα. Λίγες μέρες αργότερα – περίπου στα μέσα Απριλίου – τα πολεμικά γερμανικά αεροπλάνα τύπου Στούκας οργώνουν τον ουρανό της Κορινθίας  και βομβαρδίζουν ανελέητα κάθε τι που το θεωρούν ύποπτο. Το ίδιο συνέβη και στην περιοχή του Αγίου Βασιλείου Κορινθίας. Οι μητέρες του Αγίου Βασιλείου παίρνουν τα παιδιά τους και για να σωθούν από τους ανελέητους βομβαρδισμούς καταφεύγουν στο σπήλαιο, που βρίσκεται στην ανατολική πλευρά της Χαράδρας της Χούνης κάτω από το φράγκικο κάστρο του  χωριού. Σύμφωνα  με προφορικές διηγήσεις κατοίκων του χωριού που κρύφθηκαν σε αυτό το σπήλαιο:

Το σπήλαιο αυτό είναι σαν ένα μεγάλο αλώνι και χώραγε πολύ κόσμο. Είχαν συγκεντρωθεί πολλά γυναικόπαιδα. Το σπήλαιο αυτό το προστατεύει στην είσοδο του ένας μεγάλος βράχος, ο οποίος πιθανόν έχει αποκοπεί από την οροφή με κάποιο σεισμό. Όταν τα Στούκας άρχισαν να περνάνε από την Χούνη πυροβολούσαν για τυχόν αντάρτες ή για κάποια άλλη αντίσταση. Τότε έκαναν μερικές Μητέρες το λάθος να πάρουν λευκά πανιά σαν σημαίες και να βγουν έξω από το σπήλαιο για να δείξουν ότι ήσαν ειρηνικοί απέναντι των πιλότων και να μην τους πυροβολήσουν. Οι πιλότοι ξαναπέρασαν και πυροβόλησαν πάλι, αλλά ευτυχώς δεν υπήρξε κανένα θύμα. Στο σπήλαιο αυτό  βρέθηκε σε ηλικία περίπου σαράντα ημερών και ο γράφων το παρόν πόνημα με την Μητέρα του Φωτεινή Κουτσούκου. Ο Γιάννης Μπούμπας του Ευαγγέλου επιβεβαιώνει το γεγονός που του το είχε διηγηθεί η Μητέρα του σε συζήτηση στις 13-2-2017. Μάλιστα συμπληρώνει ότι τους είχε βοηθήσει τότε ο Λεωνίδας Κακούρος.

 

Η Κατίνα Καρίπι, σύζυγος Δημητρίου Μπινιάρη, που κατάγεται από τον Άγιο Βασίλειο και μένει στην Ποσειδωνία Κορίνθου σε μαγνητοφωνημένη συνέντευξη προς τον γράφοντα παρατηρεί τα πιο κάτω: H Μητέρα μου Παρασκευή- το γένος Κουτσούκου – με είχε πάρει μαζί της στη σπηλιά της Χούνης. Και εγώ ήμουνα εκεί και ο μπαρμπαμιχάλης (ο Μιχάλης Κουτσούκος) και τα παιδιά, όλη η «συμμορία». Όταν κόντευε να βασιλέψει ο Ήλιος μου λέει η Μάνα μου: Κατίνα τράβα να μαζέψεις τα πρόβατα. Τα αφήναμε τότε αμόλα τα πρόβατα. Ήσανε κοντά στη Βρύση-Σάβυζα στου Μπάσπαρου το αλώνι, που ήταν τότε κουτσουκέικο. Τράβα μου λέει να βάλεις τα πρόβατα μέσα. Αεροπλάνα δεν φαινόντουσαν. Μόλις πάω εγώ στα πρόβατα να τα γυρίσω, να ένα αεροπλάνο φάνηκε τυχαίως που  πέρναγε. Μόλις με είδε ξανακάνει τον κύκλο   και άκουγα κάτι σαν σφυρίγματα  τσαφ τσουφ τσούφ και νόμισα ότι ήταν πουλιά. Κάνω έτσι να δω και ήσαν  σφαίρες. Και κρύφτηκα στο ρέμα και βασίλεψε καλά ο Ήλιος και μετά έφυγα. Τύχη από τον Θεό ήτανε. Αφού πέφτανε δίπλα μου οι σφαίρες.

Από τους γερμανικούς βομβαρδισμούς τον Απρίλιο του 1941 και από τον τρόμο και το άγχος έπαθαν σύμφωνα με προφορικές διηγήσεις μερικοί από την καρδιά τους. Συγκεκριμένα άκουγα τους γονείς μου να λένε, ότι και η μεγαλύτερη αδελφή μου η Αγγελική (Κούλα), που ήταν τότε εννέα ετών  έπαθε εκείνη την εποχή από την καρδιά της. Η κατάσταση της επιδεινώθηκε με την πάροδο του  χρόνου και τον Απρίλιο του 1968 την συνόδευσα μαζί με τον σύζυγο της  Χάρη Μπολάνο στο Γκάις Χόσπιταλ του Λονδίνου. Ο  καθηγητής Ρος την χειρούργησε, αλλά δεν άντεξε και πέθανε πάνω στην εγχείρηση.

Είχα πάντα μια αέναη ώθηση και  εσωτερική αγωνία να δω μια φορά τη σπηλιά που μας  πήγαν η Μητέρα μου και οι άλλες αγιοβασιλιώτισσες Μανάδες τον Απρίλιο του 1941 για να μας  σώσουν την ζωή από τους βομβαρδισμούς των Γερμανών. Το Πάσχα του 2010 αποφασίσαμε μετά από 69 χρόνια  να κάνουμε μία ορειβασία και να ανέβουμε στη σπηλιά.  Το σπήλαιο ήταν αρκετά μεγάλο και προφυλαγμένο στην είσοδο από ένα μεγάλο βράχο. Η ορειβασία  όμως ήταν πολύ δύσκολη και επικίνδυνη, όταν κυρίως περιπατούσαμε οριζόντια  σε επικλινές έδαφος, που από κάτω υπήρχε μεγάλος γκρεμός.  Εκτός αυτού τα χλωρά χορτάρια της άνοιξης στα οποία πατάγαμε γλιστράγανε. Απορώ πως οι μητέρες μας  ανέβηκαν  τότε μαζί με μας στην αγκαλιά ή ακόμη βαστώντας και άλλα παιδάκια από το χέρι τους. Ίσως να υπήρχε το 1941 κάποιο βατό μονοπάτι ή πρόκειται για  ένα απαρατήρητο ηρωισμό και για μία άγνωστη αυτοθυσία των μητέρων  μας μέσα στη αναμπουμπούλα του πολέμου.

 

 

 

 

 

Αύγουστος 2, 2017

Συνεντεύξεις για κατοχή και εμφύλιο στο jpkoutsoukos@gmail.com με ημερομηνίες του gmail μου.

Συνεντεύξεις για κατοχή και εμφύλιο στο jpkoutsoukos@gmail.com με ημερομηνίες του gmail μου.

  1. Γ. Ζώγαλης    5-4-2017
  2. Κατινα Καρίπι  8-4-2017
  3. Μαρμαράς Γιάννης
  4. Πιπίλου

 

Ιουλίου 15, 2017

Γραπτές μαρτυρίες για την σχέση των αντιστασιακών ομάδων ΕΔΕΣ και ΕΑΜ με τους Άγγλους αξιωματικούς στην Κορινθία.

 

ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΚΟΥΤΣΟΥΚΟΥ  «ΚΑΤΟΧΗ ΚΑΙ ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ»

 

Στο κεφάλαιο αυτό υπάρχουν πληροφορίες που αφορούν άμεσα και τον την περιοχή του Αγίου Βασιλείου Κορινθίας, διότι στο βουνό Φαρμακάς υπήρχε κατά κάποιο τρόπο η «προϊσταμένη αρχή» η οποία αποφάσιζε για ότι συνέβαινε την εποχή αυτή στο νομό Αργολιδοκορινθίας.  Προσωπικά δεν θα φέρω καμία δική μου γνώμη ή κρίση. Θα αφήσουμε να μιλήσουν οι γραπτές μαρτυρίες από τα πρωτότυπα κείμενα, που σώζονται μέχρι σήμερα.

  1. H αντιστασιακή ομάδα του ΕΔΕΣ (μονίμων αποστράτων αξιωματικών, που πολέμησαν στο Αλβανικό μέτωπο) δρούσε ανεξάρτητη στο βουνό (Φαρμακάς κοντά στην Νεμέα Κορινθίας) με διοικητή τον Μανώλη Βαζαίο από 20 Ιουνίου 1943 έως 8 Σεπτεμβρίου 1943. Ο ίδιος ο Βαζαίος γράφει ότι κατά το διάστημα αυτό αγωνιζότανε (με τους συντρόφους του)   να συγκροτήσει την εθνικιστική  ομάδα του Φαρμακά, «αλλά μας άφησαν να γίνωμεν βορά του ΕΛΑΣ[1]»
  2. Στο πιο κάτω κείμενο[2] από το πρωτότυπο του Μ. Βαζαίου προκύπτει, ότι ο Άγγλος Ταγματάρχης Τζέιμς που ήταν στην περιοχή του Φαρμακά λέει ορθά κοφτά στον Μ.  Βαζαίο, ότι το στρατηγείο της Μέσης Ανατολής ( δηλαδή οι  Άγγλοι)  αναγνωρίζει μόνο τον ΕΛΑΣ (ΚΚΕ) και ότι πρέπει ο ΕΔΕΣ  να συνεργασθεί με το ΕΛΑΣ. Αν δεν γίνει αυτή η συνεργασία τότε το ΕΛΑΣ θα κτυπήσει και θα διαλύσει τον ΕΔΕΣ. Επί πλέον ο Άγγλος Ταγματάρχης Τζέιμς επιθεωρεί την ομάδα του ΕΔΕΣ στο βουνό Φαρμακά μετά από πρόσκληση του Βαζαίου.

 

3.Ένας άλλος Άγγλος Ταγματάρχης με το όνομα Ριντ[3], υπεύθυνος για την περιοχή της Τριφυλλίας ρίχνει από τα αεροπλάνα όπλα και εφόδια με την προϋπόθεση να τα μοιράσουν ίσα και οι δύο ευρισκόμενες εκεί ομάδες ΕΛΑΣ και ΕΔΕΣ. Οι ομάδες όμως τσακώνονται στη μοιρασιά και συγκρούονται μεταξύ των. Επικρατεί η ομάδα του ΕΛΑΣ και στελέχη του ΕΔΕΣ της περιοχής εγκαταλείπουν το βουνό και τον αντιστασιακό αγώνα και φεύγουν για την Αθήνα να ιδιωτεύσουν. Ο εμφύλιος έχει ήδη αρχίσει παρουσία των Άγγλων Ταγματαρχών.  Άλλες ομάδες του ΕΔΕΣ συγχωνεύονται με το ΕΛΑΣ και άλλες συγκρούονται. Το πιο κάτω πρωτότυπο κείμενο είναι χαρακτηριστικό.

 

 

  1. Στις 8 Σεπτεμβρίου 1943 ο ΕΛΑΣ, με την υπογραφή του «Αγησίλαου,» στέλνει τελεσίγραφο στον στρατιωτικό αρχηγό του έκτου συντάγματος του ΕΔΕΣ Εμμ.Βαζαίο και ζητεί την πλήρη υποταγή του συντάγματος του στο ΕΛΑΣ. Διαφορετικά θα τους επιτεθούν, όπως και πράγματι έγινε. Το σύνταγμα του ΕΔΕΣ υποχωρεί και συγχωνεύεται (στην ουσία υποτάσεται) με  το ΕΛΑΣ με στρατιωτικόν διοικητή τον ίδιο τον Βαζαίο. Όσοι δεν θέλησαν να μείνουν στο Φαρμακά, επειδη διαφωνούσαν τους επετράπη να φύγουν για τις πατρίδες τους. Οι Άγγλοι πέτυχαν τον στόχο τους και ο Άγγλος ταγματάρχης Τζέιμς την ίδια ημέρα είπε στον Βαζαίο: «Έπρεπε να είχατε αντιληφθεί εγκαίρως και σεις και όλοι οι Έλληνες, ότι μόνον το Ε.Α.Μ εξυπηρετεί τα συμμαχικά συμφέροντα[4]
  2. Στις 7 Σεπτεμβρίου του 1943 ο Άγγλος ταγματάρχης Τζέιμς προτείνει στον Βαζαίο να κάνει σαμποτάζ στη γερμανική βάση στο αεροδρόμιο του Αργους, για να μην μπορέσουν οι γερμανοί να πραγματοποιήσουν επίθεση στη Κέρκυρα. Ο Βαζαίος δέχεται. Ο Άγγλος ταγματάρχης Τζέιμς του δίνει «σαν πρώτη ενίσχυση 50 χρυσές λίρες » και και του αποκαλύπτει το μυστικό, ότι στο Νιοχώρι Αργολίδας κρύπτεται «ο Άγγλος Λοχαγός Φρέζερ μαζί με το Έλληνα ανθυπασπιστή- ασυρματιστήν Κόκκινον, οι οποίοι προορίζονται για την ομάδα του[5]»

Συμπερασματικά μπορούμε να πούμε, ότι στην περίοδο 1941 έως 1943 οι Άγγλοι ενδιαφέρονται μόνο για την αντίσταση εναντίον των Γερμανών από όπου και αν προερχόταν μία τέτοια δυνατότητα αντίστασης. Η πολιτική τω Άγγλων την περίοδο αυτή εκφράζεται και από την φράση του Τσόρτσιλ «Θα συνεργασθώ ακόμη και με τον διάβολο προκειμένου να αντιμετωπίσω τον Χίτλερ». Στη βάση αυτής της λογικής η Αγγλία από το 1942 ήλθε σε επαφή και ενίσχυσε ιδιαίτερα το ΕΑΜ- ΕΛΑΣ, έκρινε ότι ήταν η πιο αποτελεσματική από όλες τις αντιστασιακές ελληνικές οργανώσεις. Εκτός αυτού την περίοδο  αυτή υπήρχε και το παραπλανητικό σχέδιο των Άγγλων  με το όνομα animals  για επικείμενη απόβαση στην Ελλάδα[6].

[1] Βαζαίου Εμμανουήλ, Τα άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης εις την Πελοπόννησον, Έκδοσης εφημερίδος της Κορίνθου, Κόρινθος 1961, σελίδα 11.

[2] Ομοίως σελίδα 16

[3]  Βαζαίου Εμμανουήλ, Τα άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης εις την Πελοπόννησον, Έκδοσης εφημερίδος της Κορίνθου, Κόρινθος 1961, σελίδα 15

[4]Βαζαίου Εμμανουήλ, Τα άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης εις την Πελοπόννησον, Έκδοσης εφημερίδος της Κορίνθου, Κόρινθος 1961, σελίδα 18

[5]Βαζαίου Εμμανουήλ, Τα άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης εις την Πελοπόννησον, Έκδοσης εφημερίδος της Κορίνθου, Κόρινθος 1961, σελίδα 17.

[6] Καλύβας –Μαραντίδης, Εμφύλια πάθη, Μεταίχμιο. Αθήνα, σελ. 351,352

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Μαρτίου 9, 2017

Οι πολιτικές αντιστασιακές ομάδες κατά την κατοχή στον Άγιο Βασίλειο Κορινθίας και στην ευρύτερη περιοχή.

Σύμφωνα με τον ονομαστικό κατάλογο που έχει δημοσιεύσει – στα απομνημονεύματα του- ο Σ. Καλαράς, ο οποίος ήταν και ηγετικό στέλεχος των αντιστασιακών πολιτικών αυτών ομάδων του ΕΔΕΣ στον Δήμο Κλεωνών, συμμετείχαν εντελώς καλοπροαίρετα επίλεκτοι, διακεκριμένοι και σοβαροί πολίτες της περιοχής. Η πρόθεση τους και ο σκοπός της εντάξεως τους στην ομάδα ήταν να απελευθερώσουν την Πατρίδα από τους Γερμανούς και Ιταλούς κατακτητές. Φυσικά δεν θα μπορούσαν τότε να φαντασθούν ή να διανοηθούν, ότι η κατάσταση θα εξελιχτεί σε ένα αδελφοκτόνο εμφύλιο πόλεμο.:

Τα ονόματα των ομάδων είναι τα εξής[1]

α) Άγιος Βασίλειος

Τάσος Χρ. Μπαρλιάς, δικηγόρος

Τάσος Ανδριανέσης, δικηγόρος στρατοδίκης

Νίκος Δ. Μπαρλιάς

Αθανάσιος Παπαχαραλάμπους, ιατρός

Κωνσταντίνου, ιατρός

Γιαννάκης Δ, δάσκαλος

Ανδριανέσης Χαράλαμπος

Ανδριανέσης Βασίλειος

Καραμέρος Χρήστος

Καραμέρος Δημήτριος

Καραμέρος Σπύρος

Ταγαράς Δημήτριος

Ταγαράς Κ. Παναγιώτης

Ταγαράς Ν. Γεώργιος

Καφαντάρης Β. Κώστας

Μπαρλιάς Γεώργιος

κ.α

β) Χιλιομόδι.

Κώστας Θ. Καλαράς, δικηγόρος, μετέπειτα Συμβολαιογράφος του Δήμου Κλεωνών,

Παντελής Ζήσης,

Παντελής και Θόδωρα Μ. Σκούρτη,

Αναστάσιος Ν. Τσουμάνης,

Σπύρο Γ. Τσουμάνης,

Λεωνίδας Θ. Σκαρίμπας,

Ιωάννη Καραχάλιο,

Παντελής Α. Μούλος,

Χρήστος και Γεώργιος Στ. Τσίρτσης,

Γεώργιος Κ. Τσίρτσης,

Σπύρος Στ. Τόγιας

κ.ά.

γ) Κοντόσταυλος (  Αρχαίες Κλεωνές).

Ηλίας Οικονόμου ή Παπαλιόσιας,  Ιερέας

Γιώργος Ευθ. Καλαράς,

Νίκος Ευθ. Καλαράς,

Διαμαντόπουλος κ. ά.

γ) Κουταλάς

Βαγγέλης Δ. Νάνος,

Βαγγέλης Κιμ. Δρεμούρας

Χρίστος Κίμ.  Δρεμούρας

Σταύρος Δ. Νάνος

Επαμεινώνδας Μ. Κατσιμπούλας

Μιχάλης Μ. Κατσιμπούλας

κ.ά

 δ) Αγιονόρι

Παναγιώτη Σκούρτη, ιερέας

Δημήτριος Καλλιμάνης

κ.ά

ε) Στεφάνι.

Απόστολος Ευαγ. Μπαλάφας

Νίκος Ευαγ. Μπαλάφας

Σπύρος Ευαγ. Μπαλάφας

Δημήτριος Ευαγ. Μπαλάφας

Βαγγέλης Χρ. Γκρούτσης

Ανδρέας Π. Πάστρας ή Κριτσέπης

Πέτρος Π. Πάστρας

Βασίλης Θεοφ. Καφαντάρης

Γεώργιος Γρ. Μιχαλούρος

κ.ά

στ) Αθίκια

Γιάννης Σωτ. Τζαναβάρας,  γυμναστής και έφεδρος Λοχαγός

Γιάννης Τζαναβάρας ή Πουλής

Χρήστος Παντ. Μικρός

Γεώργιος Ιατρούς

Αθανάσιος Ιατρού

Χρήστος Γκότσης, οπλουργός

κ. ά..

ζ) Αγιάννης

Αναστάσιος Βλ. Κριεμπάρδης

Γεώργιος Βλ. Κριεμπάρδης

Γεώργιο Σούκουλης

Οικογενείας Ιωάννου Σούκουλη ή Μυρμίγγη (πέντε αδέλφια)

[1] Καλαράς Σταύρος , Μία ζωή για την Ελλάδα , Αθήνα 1996, σελ.19,20

Τα παρασκήνια της συγχωνεύσεως της ομάδος του ΕΔΕΣ στον Φαρμακά με τον ΕΛΑΣ σύμφωνα με κείμενα του Βαζαίου.

Στο κεφάλαιο  αυτό δίνουμε περιληπτικά, πως ο Βαζαίος (μέχρι τώρα διοικητής του ΕΔΕΣ Κορινθίας)  περιγράφει στα απομνημονεύματα  του την συγχώνευση του ΕΔΕΣ  με τον  ΕΛΑΣ σε ένα νέο σχήμα, το οποίον ονομάστηκε έκτο Σύνταγμα πεζικού του ΕΛΑΣ με νέο στρατιωτικό αρχηγό τον ίδιον  τον Βαζαίο[1].

Ο Άγγλος Ταγματάρχης Τζέϊμς, ευρισκόμενος στον Φαρμακά,  παίζει μεσολαβητικό ρόλο για την άρση των διαφορών και  για την συγχώνευση του ΕΔΕΣ με τον ΕΛΑΣ. Παίρνει τον Ταγματάρχη του ΕΔΕΣ Βαζαίο και πηγαίνουν προς συνάντηση του ΕΛΑΣ στην Σκοτεινή της Νεμέας. Πληροφορείται όμως καθοδόν, ότι οι αρχηγοί του ΕΛΑΣ δήλωσαν στους κατοίκους της Σκοτεινής, ότι η ομάδα του Βαζαίου είναι εχθρός του λαού και ότι σύντομα θα κρεμάσουν όλους τους αξιωματικούς της ομάδος του Βαζαίου[2]. Ο ΕΛΑΣ  στέλνει προσωπικό τελεσίγραφο στον Βαζαίο να παραδοθεί και του δίνει περιθώριο  για απάντηση δύο ωρών[3]. Μερίδα των αξιωματικών του Βαζαίου τον εγκαταλείπει και μένει μόνο με λίγους σχεδόν άοπλους συντρόφους. Αφήνει όσους συντρόφους του δεν θέλουν να συνεργασθούν με το ΕΑΜ ελευθέρους να πάνε στα σπίτια τους και υπογράφει το πρωτόκολλο συνεργασίας με τον ΕΛΑΣ.   Ο Άγγλος Ταγματάρχης Τζέϊμς  επαναλαμβάνει στον Βαζαίο, «ότι μόνο το ΕΑΜ εξυπηρετεί τα συμμαχικά συμφέροντα[4].» Ο Βαζαίος ορίζεται στην θέση του αντισυνταγματάρχη Σέρβου Ιωάννου νέος στρατιωτικός αρχηγός της ομάδος αυτής του ΕΛΑΣ και όσων από την ομάδα του δέχθηκαν να συγχωνευθούν με τον ΕΛΑΣ και δεν τον εγκατέλειψαν. Το όνομα της νέας αυτής ομάδος είναι Έκτο  Σύνταγμα  Πεζικού   του  ΕΛΑΣ.  Μετά τέσσερες ημέρες καταφθάνει κοντά στον Βαζαίο και ένας ακόμη άγγλος αξιωματικός, ο Λοχαγός με το όνομα Φρέζερ[5].

Αξίζει για καλλίτερη κατανόηση της αντίστασης κατά την κατοχή να αναφέρουμε την στιχομυθία μεταξύ του Αντισυνταγματάρχη Σέρβου Ιωάννου, μέχρι τότε διοικητή της ομάδος του ΕΛΑΣ και του  Βαζαίου Μανώλη, νέου διοικητή της ομάδος αυτής[6].

Περιληπτικά  λέει ο Σέρβος Ιωάννης : Έπρεπε όλοι οι Έλληνες αξιωματικοί (που πολέμησαν στο αλβανικό μέτωπο) να είχαν κινηθεί έγκαιρα  σαν ένας άνθρωπος για να συγκροτήσουν μόνοι των ένα αντιστασιακό σώμα. Τότε τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά. Απαριθμεί μάλιστα,  ότι στην Πάτρα υπήρχαν 180 Έλληνες αξιωματικοί ανώτεροι  και κατώτεροι και σε όλη την Πελοπόννησο 900. Και καταλήγει ο μέχρι προ ολίγου στρατιωτικός διοικητής της ομάδος του ΕΛΑΣ, ότι το σώμα αυτό  θα συνέτριβε από την  αρχή το ΕΛΑΣ, αλλά θα ανάγκαζε και τους Άγγλους  να ενεργήσουν διαφορετικά και να αφήσουν την τακτική του διαίρει και βασίλευε[7].

[1] Βαζαίου Εμμανουήλ, Τα άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης εις την Πελοπόννησον, Έκδοσης εφημερίδος της Κορίνθου, Κόρινθος 1961, σελίδα 17,18,19,20,21 και 22.

[2] Ομοίως, σελίδα 17

[3] Ομοίως, σελίδα 18

[4] Ομοίως, σελίδα 21

[5] Ομοίως, σελίδα 21

[6] Ομοίως, σελίδα 21 έως 22.

[7] Ομοίως, σελίδα 21 έως 22.

Μαρτίου 7, 2017

Γραπτές μαρτυρίες για την σχέση των αντιστασιακών ομάδων ΕΔΕΣ και ΕΑΜ με τους Άγγλους αξιωματικούς στην Κορινθία.

 

Στο κεφάλαιο αυτό δεν θα φέρομε καμία δική μας γνώμη ή κρίση. Θα αφήσουμε να μιλήσουν οι γραπτές μαρτυρίες από τα πρωτότυπα κείμενα, που σώζονται μέχρι σήμερα από το ημερολόγιο του Μ. Βαζαίου (Άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης , εκδοση ΕΦΗΜΕΡΊΣ ΤΗΣ ΚΟΡΊΝΘΟΥ, Κόρινθος 1961)

1.H αντιστασιακή ομάδα του ΕΔΕΣ (μονίμων αξιωματικών, που πολέμησαν στο Αλβανικό μέτωπο) δρούσε ανεξάρτητη στο βουνό (Φαρμακάς) με διοικητή τον Μανώλη Βαζαίο από 20 Ιουνίου 1943 έως 8 Σεπτεμβρίου 1943. Ο ίδιος ο Βαζαίος γράφει ότι κατά το διάστημα αυτό αγωνιζότανε (με τους συντρόφους του) να συγκρατήσει την εθνικιστικήν ομάδα του Φαρμακά, «αλλά μας άφησαν να γίνωμεν βορά του ΕΛΑΣ »

2.Στο πιο κάτω κείμενο από το πρωτότυπο του Μ. Βαζαίου προκύπτει, ότι ο Άγγλος Ταγματάρχης Τζέιμς που ήταν στην περιοχή του Φαρμακά λέει ορθά κοφτά στον Μ. Βαζαίο, ότι το στρατηγείο της Μέσης Ανατολής ( δηλαδή οι Άγγλοι) αναγνωρίζει μόνο τον ΕΛΑΣ (ΚΚΕ) και ότι πρέπει ο ΕΔΕΣ να συνεργασθεί με τα ΕΛΑΣ. Αν δεν γίνει αυτή η συνεργασία τότε το ΕΛΑΣ θα κτυπήσει και θα διαλύσει τον ΕΔΕΣ. Επί πλέον ο Άγγλος Ταγματάρχης Τζέιμς επιθεωρεί την ομάδα του ΕΔΕΣ στο βουνό Φαρμακά.
3.Ένας άλλος Άγγλος Ταγματάρχης με το όνομα Ριντ , υπεύθυνος για την περιοχή της Τριφυλλίας ρίχνει από τα αεροπλάνα όπλα και εφόδια με την προϋπόθεση να τα μοιράσουν ίσα και οι δύο ευρισκόμενες εκεί ομάδες ΕΛΑΣ και ΕΔΕΣ. Οι ομάδες όμως τσακώνονται στη μοιρασιά και συγκρούονται μεταξύ των. Επικρατεί η ομάδα του ΕΛΑΣ και στελέχη του ΕΔΕΣ της περιοχής εγκαταλείπουν το βουνό και τον αντιστασιακό αγώνα και φεύγουν για την Αθήνα να ιδιωτεύσουν. Ο εμφύλιος έχει ήδη αρχίσει παρουσία των Άγγλων Ταγματαρχών. Άλλες ομάδες του ΕΔΕΣ συγχωνεύονται με το ΕΛΑΣ και άλλες συγκρούονται.

Μαρτίου 6, 2017

Σκέψεις και ερωτήματα για τον ρόλο και την στάση των Συμμάχων στην αντίσταση και στον Εμφύλιο πόλεμο.

Βασικά μετά την επικράτηση των γερμανών κατακτητών στη Ελλάδα οι μόνιμοι αξιωματικοί του Ελληνικού Στρατού, που είχαν  πολεμήσει πρόσφατα ηρωικά στο αλβανικό μέτωπο, ήταν ο πιο κατάλληλος και πιο οργανωμένος τότε σύνδεσμος, από τον οποίον μπορούσε να προέλθει μία αξιόλογος αντιστασιακή δύναμη ενάντια στον κατακτητή. Απορίας άξιον είναι γιατί οι σύμμαχοι, που είχαν την  δυνατότητα εξοπλισμού και τροφοδοσίας του, δεν εκμεταλλεύτηκαν αμέσως και δυναμικά τον πανελλήνιο αυτόν στρατιωτικό σύνδεσμο ενάντια στον κατακτητή.

Πολλοί  μόνιμοι αξιωματικοί που ζούσαν μετά τον πόλεμο στον τόπο καταγωγής των ήθελαν να προσφέρουν στην Πατρίδα. Δεν αποφάσισαν όμως να βγούνε χωρίς οπλισμό και τροφοδοσία μεμονωμένα στο βουνό. Οι λόγοι  είναι ότι έπρεπε να δράσουν μεμονωμένα μέσα από  οργανώσεις ως μυημένα μέλη και αυτό είχε πολλούς κινδύνους για τους ιδίους προσωπικά,  για τις οικογένειες τους  και για την δήμευση της περιουσίας των (νοικοκυριού, κινητών και ακινήτων) από τους Γερμανούς και  Ιταλούς. Επί πλέον παραμόνευε και ο κίνδυνος να πιαστούν ως όμηροι και να σταλούν στην Ιταλία ή σε γερμανικά στρατόπεδα συγκεντρώσεως.

Πέρα από αυτά έπρεπε να βρουν μόνοι τους οπλισμό και τα μέσα συντήρησης και τροφοδοσίας του αντιστασιακού στρατού. Είναι αυτονόητο, ότι  θα εντάσσονταν  στο στρατηγείο της Μέσης  Ανατολής, το οποίον στήριζε και  την νόμιμη Ελληνική Κυβέρνηση εξορίας στην περιοχή αυτή. Επίσης ότι θα ήσαν υπό τις  διαταγές των Άγγλων αξιωματικών, οι οποίοι είχαν έλθει και αυτοί στα ελληνικά βουνά για να συντονίσουν την αντίσταση. Συνήθως η βοήθεια των Άγγλων αξιωματικών γινόταν με ρήψεις από αεροπλάνα ή ερχόταν με βενζινάκατους από την  Μέση Ανατολή, που εκτελούσαν νυκτερινά δρομολόγια με απόλυτη μυστικότητα  και με ενδιάμεσους μυστικούς σταθμούς. Η επαφή με το στρατηγείο της Μέσης Ανατολής γινόταν με ασυρμάτους μεγάλης εμβέλειας και με κωδικοποιημένα μηνύματα.

Στην Κορινθία οι Άγγλοι αξιωματικοί συναίνεσαν  το έκτο σύνταγμα του ΕΔΕΣ με αρχηγό τον ταγματάρχη  Μανώλη Βαζαίο  στο όρος Φαρμακάς να ενωθεί με τη μονάδα του  ΕΛΑΣ, που είχε έλθει από την Στερεά Ελλάδα. Αυτό όμως αποθάρρυνε άλλους μόνιμους αξιωματικούς να ανεβούνε στο βουνό και πολλοί  αξιωματικοί από το έκτο σύνταγμα του Βαζαίου αρνήθηκαν την συγχώνευση αυτή και εγκατέλειψαν το βουνό και γύρισαν  στα σπίτια τους.

Μία οργανωμένη όμως υποστήριξη σε πανελλήνιο επίπεδο του  ΕΔΕΣ (μόνιμοι Έλληνες αξιωματικοί, που πολέμησαν στο αλβανικό μέτωπο) από τους Άγγλους ίσως είχε σαν αποτέλεσμα μία καλλίτερη αντιμετώπιση των κατακτητών αλλά και την αποφυγή του εμφυλίου πολέμου. Από τα γραφόμενα πρωταγωνιστών της εποχής εκείνης διαφαίνεται το ενδεχόμενο, ότι οι Άγγλοι αξιωματικοί στην αρχή τουλάχιστον στην Κορινθία υποστήριξαν το ΕΛΑΣ και όχι τους Έλληνες αξιωματικούς που είχαν βγει στο βουνό ενάντια στον κατακτητή.

Σε  επόμενο κεφάλαιο θα  παραθέσουμε   τις γραπτές μαρτυρίες, από τους πρωταγωνιστές της εποχής εκείνης, που συνηγορούν  για αυτό το ενδεχόμενο.

 

 

Μαρτίου 5, 2017

Γεγονότα του ΕΔΕΣ το 1942: Φυγάδευση από Κόρινθο αξιωματικών στη Μέση Ανατολή. Συλλήψεις από Ιταλούς ως ομήρων των Ταρσούλη, Παπαγεωργίου και Γ. Χατζόπουλου( μετέπειτα Μητροπολίτου Δημητριάδος) .

Το 1942 οι ιταλοί παρακολουθούν άγρια τους τριάντα αποστράτους μόνιμους αξιωματικούς του ελληνικού στρατού, που διαμένουν  στην Κόρινθο. Κάνουν συχνές έρευνες στα σπίτια τους και τους καλούν για ανακρίσεις. Παρά ταύτα οι έλληνες δημιουργούν μία τοπική μυστική οργάνωση για δύο λόγους. Πρώτον να αρχίσουν το αντάρτικο στα βουνά σε συνεργασία με τον ΕΔΕΣ, όταν οι συνθήκες θα είναι κατάλληλες και εύρισκαν οπλισμό. Και δεύτερον να κάνουν αποστολές με βενζινόλποια ομάδων αξιωματικών από την Κορινθία στην Μέση Ανατολή. Κατά την πρώτη όμως αποστολή ο καπετάνιος του βενζινόπλοιου τους πρόδωσε. Τότε συνελήφθη  ο κορίνθιος Αρχιμανδρίτης της Μητροπόλεως Κορινθίας Γ. Χατζόπουλος και τον έστειλαν ως όμηρο στην Ιταλία και κατόπιν στο ναζιστικό στρατόπεδο συγκέντρωσης του Νταχάου, έξω από το Μόναχο.  Ο Γ. Χατζόπουλος έγινε αργότερα με το όνομα Δαμασκηνός Μητροπολίτης Ολυμπίας και Τριφυλίας και  μετέπειτα Δημητριάδος[1].

Στην Πελοπόννησο υπήρχαν τότε 90.000 Ιταλοί και 15.000 Γερμανοί στρατιώτες ως δύναμη κατοχής.

Η εξεύρεση όπλων για το αντάρτικο στα βουνά ήταν πολύ δύσκολη. Ο διοικητής όμως του αστυνομικού τμήματος Κορίνθου Νιαρχάκος Παναγιώτης[2] παρέδωσε στους αξιωματικούς δώδεκα ντουφέκια με φυσίγγια, τα οποία έκρυψαν προσωρινά σε υπόνομο κατοικίας στην Κόρινθο.

Οι Ιταλοί συλλαμβάνουν στην Κόρινθο το Ταγματάρχη Ταρσούλην Γ. και τον Λοχαγόν Παπαγεωργίου Χαράλαμπο, τους οποίους απέστειλαν ως ομήρους στην Ιταλία.

 

[1] Ο Δαμασκηνός Χατζόπουλος είχε γεννηθεί στην Κόρινθο το 1913. Περάτωσε τις γυμνασιακές σπουδές του στην Κόρινθο και φοίτησε έπειτα στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου εισήχθη το 1932. Το 1936 έλαβε το πτυχίο του, εκάρη Μοναχός στην Ι. Μονή Πεντέλης και έλαβε το όνομα Δαμασκηνός Το 1937 χειροτονήθηκε Διάκονος στην Κόρινθο και το 1938 Αρχιμανδρίτης στην Τρίπολη. Τον Ιούνιο του 1940 προσελήφθη ως Πρωτοσύγκελλος της Ι. Μητροπόλεως Κορινθίας.

Έλαβε μέρος στην Αλβανική Εποποιία κατά των φασιστών Ιταλών επιδρομέων ως στρατιωτικός ιερέας του 30ου Συντάγματος Πεζικού. ΄Οταν επιστρέφει στην Κόρινθο συνεχίζει τον αγώνα του. Αναπτύσσει εθνική, εκκλησιαστική και κοινωνική δραστηριότητα με συνέπεια να συλληφθεί από τους Ιταλούς το 1942 και να οδηγηθεί στην Ιταλία και έπειτα στο φρικτό στρατόπεδο Νταχάου με τον αριθμό 57.754. Εκεί θα παραμείνει επί δύο έτη μέχρι να απελευθερωθεί από τους Συμμάχους το 1945. Τον Απρίλιο του 1945 επέστρεψε στην Αθήνα, ζωντανό ανθρώπινο ράκος.

Το Νοέμβριο του ιδίου έτους η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος απένειμε σ’ αυτόν τον έπαινο και την ευαρέσκειά Της και τον διόρισε Προϊστάμενο του Ι. Ναού Αγίου Κωνσταντίνου Ομονοίας και Γραμματέα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας. Το 1950 εκλέγεται, χειροτονείται και ενθρονίζεται Επίσκοπος της Ιεράς Μητροπόλεως Τριφυλίας και Ολυμπίας. Έμεινε, εκεί μέχρι στις 5 Νοεμβρίου 1957.

Το Νοέμβριο 1957 εκλέγεται Μητροπολίτης Δημητριάδος και την 1-12-1957 φθάνει στο Βόλο και ενθρονίζεται αναπτύσσοντας σημαντικότατο έργο.

 

[2] Βαζαίου Εμμανουήλ, σελίδα  6

Μαρτίου 4, 2017

Γεγονότα του 1941: Η δράση στην Κορινθία της εθνικιστικής οργάνωσης «Αβέρωφ» και ο πατριωτικός ρόλος του Μητροπολίτου Μιχαήλ. Η χορήγηση τροφίμων από την Μητρόπολη. O Ιταλός κατάσκοπος της οδού Κολιάτσου Κριβελίνι.

Η κατοχή και ο εμφύλιος στον Άγιο Βασίλειο Κορινθίας.

Στην αρχή της κατοχής πρόεδρος του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού στην Κορινθία ήταν ο Μητροπολίτης Κορινθίας και μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος Βορείου και Νοτίου Αμερικής κ. κ Μιχαήλ. Σύμφωνα με τα γραφόμενα του ταγματάρχη Εμμανουήλ Βαζαίου πρόκειται για έναν Ιεράρχη «βαθύ γνώστην εξ ξένων γλωσσών, ο οποίος είχε την πολιτικήν και διπλωματικήν ικανότητα να κολακεύει καταλλήλως τας αρχάς της Κατοχής, άνευ ουδεμιάς αβαρίας εις την εθνικήν του συνείδησιν, και να επιτυγχάνει όχι μόνο τα στοιχειώδη μέσα επισιτισμού του Λαού της Κορινθίας, αλλά και την προστασίαν των εργαζομένων προς τον σκοπόν αυτόν.[1]»

Ο  Βαζαίος, ως απόστρατος ταγματάρχης αξιωματικός του ελληνικού στρατού,  ήταν τότε επόπτης των αναπήρων Κορινθίας. Παράλληλα όμως ήταν και  γραμματέας της επιτροπής του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού. Με την δεύτερη ιδιότητα του κατάφερε, όπως γράφει ο ίδιος,[2] να έχει το γραφείο του μέσα στην Μητρόπολη και με την ανοχή  του μητροπολίτη Μιχαήλ να το μετατρέψει «σε καταλληλότατον καταφύγιον πάσης συνωμοσίας εναντίον των κατακτητών.[3]» Συνδέθηκε με την εθνικιστική οργάνωση «Αβέρωφ» και κάνοντας αντικατασκοπεία ενάντια στους κατακτητές Γερμανούς και Ιταλούς της Κορινθίας, μεταβίβαζε από την Κόρινθο στην οργάνωση αυτή σπουδαίες πληροφορίες. Τότε υπήρχαν πολλοί Άγγλοι αιχμάλωτοι, που κρυβόντουσαν  στην Κορινθία, και με τον τρόπο αυτόν φυγαδεύτηκαν και σώθηκαν.

Τότε υπήρχε στην Κόρινθο ο ιταλός αρχιμυστικός με το όνομα Κριβελίνι, της μυστικής υπηρεσίας των ιταλών. Έμενε στην οδό Κολιάτσου σε διαμέρισμα της ιδιοκτήτριας Κρίνας, η οποία μεταβίβαζε πολύτιμες πληροφορίες για επικείμενες συλλήψεις Ελλήνων της περιοχής στην οργάνωση «Αβέρωφ.» Με αυτό τον τρόπο σώθηκαν και πολλοί Έλληνες.

Στις αρχές του 1942 υπήρχαν στην Κόρινθο τριάντα μόνιμοι αξιωματικοί.

 

[1] Βαζαίου Εμμανουήλ, Τα άγνωστα παρασκήνια της εθνικής αντίστασης εις την Πελοπόννησον, Έκδοσης εφημερίδος της Κορίνθου, Κόρινθος 1961, σελίδα 5.

[2] Ομοίως σελίδα 5

[3] Ομοίως σελίδα 5

 

Επόμενη σελίδα: »

Blog στο WordPress.com.

Αρέσει σε %d bloggers: