Γιάννης Κουτσούκος

Φεβρουαρίου 17, 2017

 Τάσος Μπαρλιάς: Οι δραματικές σκηνές της εκτελέσεως του από την Ο.Π.Λ.Α το 1944 (κατά τον εμφύλιο πόλεμο στην περιοχή του Αγίου Βασιλείου Κορινθίας)

 

Την νύχτα  της οκτώ Μαΐου 1944, ημέρα  Δευτέρα εκτελείται έξω από το σπίτι του στον Άγιο Βασίλειο Κορινθίας ο Τάσος Μπαρλιάς του  Χρήστου και της Ελπίδας το γένος Παπανδρέου, απόφοιτος νομικής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Για τον τρόπο εκτελέσεως του δεν έχει γραφτεί σχεδόν τίποτα. Υπάρχουν όμως προφορικές μαρτυρίες από το οικογενειακό του  περιβάλλον[1], που έζησε στιγμή προς στιγμή τα γεγονότα τις εκτελέσεως του,  αλλά υπάρχουν και μαγνητοφωνημένες συνεντεύξεις ηλικιωμένων κατοίκων του Αγίου Βασιλείου Κορινθίας, οι οποίοι θυμούνται τα γεγονότα αυτά.

Ο Τάσος Μπαρλιάς βρίσκεται εκείνη την ημέρα στο σπίτι του στον Άγιο Βασίλειο. Το οικογενειακό του περιβάλλον  τον προτρέπει επίμονα, όσο είναι ακόμη καιρός να πάρει το απογευματινό τραίνο και να φύγει για την Κόρινθο ή την Αθήνα για μεγαλύτερη ασφάλεια. Στο σπίτι του είναι παρέα και με τον εξάδελφο του Νίκο Μπαρλιά, ο οποίος επίσης σπούδαζε νομικά. Δεν είναι εξακριβωμένο για πιο λόγο δεν έφυγε. Μερικοί υποστηρίζουν – χωρίς να είναι και εξακριβωμένο- ότι είχαν κάποια κοινή ασχολία με τον εξάδελφο του και δεν έφυγε και ότι ο εξάδελφος του τον έπεισε να μείνουν  στο χωριό. Και τα δύο αυτά ξαδέλφια μαζί με άλλους σπουδαγμένους του χωριού[2] ήσαν στελέχη της πολιτικής αντιστασιακής ομάδος που είχαν ιδρύσει αξιωματικοί του ελληνικού στρατού υπό τον Ταγματάρχη Βαζαίο.  Ο Βαζαίος αργότερα το 1943 πήγε με άλλους Έλληνες αξιωματικούς  στο βουνό Φαρμακά, όπου ίδρυσε το αντιστασιακό έκτο σύνταγμα πεζικού και  τελικά ενσωματώθηκε το 1943 με το ΕΑΜ. Από τις πολιτικές αντιστασιακές αυτές ομάδες, άλλοι ενσωματώθηκαν με το ΕΑΜ και άλλοι όχι.

Τις λεπτομέρειες του  πιο κάτω περιστατικού   έχει διηγηθεί η αδελφή του Τάσου, η  Κατίνα Μπαρλιά,  μετέπειτα σύζυγος του Σωτηρίου Παπαϊωάννου .

«..Αφού είχε νυχτώσει οι αντάρτες μπήκαν μέσα στο σπίτι των γονέων του και παρουσία όλης της οικογένειας του  είπαν να τους ακολουθήσει για μια μικρή ανάκριση. Ο εξάδελφος του Τάσου Νίκος Μπαρλιάς πρόλαβε και έφυγε από μια άλλη πόρτα προς ανατολάς και κρύφτηκε σε κάποιο υπόγειο οικίας κοντά στη Εκκλησία του χωριού, προφανώς φοβούμενος και αυτός την σύλληψη. Ο Τάσος αντιστάθηκε αλλά τον έβγαλαν με την βία έξω από το σπίτι του και τον πήγαν στα αλώνια του Μπαρλιά, βορειοανατολικά από το σπίτι του σε απόσταση μερικών εκατοντάδων μέτρων από αυτό. Εκεί όμως ακολούθησε όλη η οικογένεια του πατέρα του αλλά  και οι συγγενείς του και η μητέρα του Ελπίδα. Κρατούσαν επίμονα τον Τάσο  και σε μια στιγμή κατάφεραν να τον αποσπάσουν από το εκτελεστικό απόσπασμα της ΟΠΛΑ. Τελικά τον απελευθέρωσαν και ο Τάσος έτρεξε νότια προς την τότε αυλόπορτα της οικία Ξύδη. Δεν μπήκε όμως μέσα στην αυλή του Ξύδη Η οικογένεια του έχει εκφράσει την άποψη ότι αν κρυβόταν στην οικία αυτή ή αν απομακρυνόταν νότια ή νοτιοανατολικά  θα μπορούσε να είχε  γλιτώσει. Ο Τάσος όμως φθάνοντας στην διχάλα του δρόμου μπροστά από την οικία Ξύδη δεν απομακρύνθηκε από το απόσπασμα αλλά έστριψε  δεξιά και πήρε τον κεντρικό δρόμο που πήγαινε προς τον Σιδηροδρομικό σταθμό, ο οποίος περνούσε πάλι πιο κοντά από το μέρος, που ήταν το εκτελεστικό απόσπασμα. Ευρισκόμενος επί του δρόμου εκεί που ήσαν τότε τα ερείπια ενός παλαιού βυζαντινού Ναού και κοντά στην οικία Χρίστου Σπανού (Σαμαρά) δέχτηκε πυροβολισμούς και εκτελέσθηκε επί τόπου πάνω στον  δρόμου κοντά στα ερείπια του Βυζαντινού Ναού.»

Για το συγγραφικό έργο του Τάσου έτυχε  να μου δείξουν πολλά χρόνια αργότερα στο σπίτι του πατέρα του ένα χαρτοκιβώτιο που είχε τα χειρόγραφα του. Θυμάμαι ότι είχε γράψει μια επίκαιρη θεατρική επιθεώρηση.  Η αδελφή του Κατίνα μου είχε πει, ότι την είχε γράψει για να την παίξουν  τότε οι πολύ γνωστές  ηθοποιοί αδελφές Άννα και Μαρία Καλουτά.

Θυμάμαι και το εξής περιστατικό. Όταν  πολλά χρόνια αργότερα  πέθανε ο Πατέρας του, όλοι οι συγκεντρωμένοι στο σπίτι του θανόντος ηλικιωμένοι που τον είχαν γνωρίσει μιλούσαν για τον μακαρίτη τον Τάσο και την προσωπικότητα του. Μάλιστα μερικοί είπαν να πάνε μέχρι το μνήμα του, που θα το άνοιγαν σήμερα, να δούνε τα λείψανα ενός τόσο σπουδαίου και αδικοχαμένου, όπως έλεγαν ανθρώπου. Ήθελαν από  κοντά στο μνήμα του να του απονείμουν φόρο τιμής και μερικοί και ευγνωμοσύνης..Ακολούθησα και εγώ χωρίς να έχω  καταλάβει ακόμη  μέχρι σήμερα το γιατί πήγα μαζί τους.  Ατενίζοντας το κρανίο του, που το πήρε κάποιος με σεβασμό και το κράτησε δακρυσμένος στο χέρι του, λέγοντας ότι αυτό ήταν κάποτε  του σπουδαίου συμπατριώτη μας, συγκινηθήκαμε όλοι και τότε   έκανα τις σκέψεις μου και για την ματαιότητα του ανθρώπου, όσο σπουδαίος και αν είναι κάποιος. Αργότερα όταν είδα μια τέτοια ανάλογη στιγμή στον περίφημο θεατρικό έργο Άμλετ του Σαίξπηρ, μου ήλθαν στην μνήμη μου οι αναμνήσεις του σπουδαίου αυτού ανθρώπου Τάσου Μπαρλιά, τον οποίον δεν είχα ποτέ γνωρίσει αλλά τόσα πολλά καλά λόγια είχα ακούσει.

Αυτές τις λίγες γραμμές αφιερώνω στον μακαριστό εξάδελφό μου Τάσο, εκφράζοντας συγχρόνως και την ευχή ποτέ πάλι να μην πέσουμε σε ένα ααδελφοκτόνο εμφύλιο πόλεμο

———–

[1] Η μητέρα του Τάσου Μπαρλιά Ελπίδα και η μητέρα του γράφοντος το παρόν πόνημα Φωτεινή ( ή Φώτο) ήσαν αδελφές, κόρες του Γιάνκου Παπανδρέου και της Αικατερίνης (ή Κατίγκω) Τσαβαλά. Οι πληροφορίες του γράφοντος για το θέμα αυτό προέρχονται από παλαιότερες διηγήσεις  τόσο των αυτόπτων μαρτύρων από το συγγενικό οικογενειακό περιβάλλον του εκτελεσθέντος Τάσου Μπαρλιά, όσο και από το οικογενειακό περιβάλλον του ιδίου του γράφοντα από την εποχή που ζούσαν τα πρόσωπα αυτά. Αλλά και προσωπικά ο γράφων το παρόν σε ηλικία τριών ετών έχει βιώσει και  του είναι αποτυπωμένες στην μνήμη του ακόμη μερικές θαμπές παιδικές αναμνήσεις , όταν το πρωί της επόμενης ημέρας 9-5-1944 τον είχε πάρει μαζί της η μητέρα του Φωτεινή και πήγαν όλως εκτάκτως στο σπίτι της αδελφής της Ελπίδας  για να της συμπαρασταθεί, όπου είχαν φέρει  και το εκτελεσθέντα.

[2] Καλαράς Σταύρος, Μια ζωή για την Ελλάδα, Αθήνα 1996, σελ.19.

Οι άλλοι Αγιοβασιλιώτες, που ήσαν οργανωμένοι στην ομάδα αυτή ήσαν οι ποιο κάτω: Τάσος Ανδριανέσης δικηγόρος-στρατοδίκης, Νίκος Δ. Μπαρλιάς, Αθανάσιος Παπαχαραλάμπους ιατρός, Κωνσταντίνου ιατρός, Γιαννάκης Δ. δάσκαλος, Ανδριανέσης Χαράλαμπος, Ανδριανέσης Βασίλειος, Καραμέρος Χρήστος, Καραμέρος Δημήτριος, Καραμέρος Σπύρος, Ταγαράς Δημήτριος, Ταγαράς Κ. Παναγιώτης, Ταγαράς Ν. Γεώργιος, Καφαντάρης Β. Κώστας, Μπαρλιάς Γεώργιος κλπ

Advertisements

Σχολιάστε »

Δεν υπάρχουν σχόλια.

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Blog στο WordPress.com.

Αρέσει σε %d bloggers: